Uslovi za sticanje prava na invalidsku penziju zavise od toga da li je invalidnost, tj. gubitak radne sposobnosti prouzrokovan povredom na radu, odnosno profesionalnom bolešću ili bolešću, odnosno povredom van rada.

1. Osiguranik kod koga nastane gubitak radne sposobnosti kao posledica povrede na radu ili profesionalne bolesti, stiče pravo na invalidsku penziju, bez obzira na godine života i dužinu penzijskog staža.

2. Kada je invalidnost prouzrokovana povredom van rada ili bolešću, pravo na invalidsku penziju stiče se:

• Ako osiguranik ima navršenih 5 godina staža osiguranja.
• Starosna granica do koje se može ostvariti pravo na invalidsku penziju u periodu od 1.01.2006. do 31.12.2010. godine pomera se u zavisnosti od pomeranja uslova za sticanje prava na starosnu penziju i to:
  • u 2007. godini do navršenih 63 (muškarac), odnosno 58 (žena) godina života, kao i posle tih godina života ukoliko nije ispunjen uslov penizijskog staža od 20 godina, a najduže do navršenih 65 (muškarac), odnosno 60 (žena) godina života.
  • u 2008. godini do navršenih 63 godine i 6 meseci (muškarac), odnosno 58 godina i 6 meseci (žena) godina života kao i posle tih godina života ukoliko nije ispunjen uslov penizijskog staža od najmanje 19 godina, a najduže do navršenih 65 (muškarac), odnosno 60 (žena) godina života.
  • u 2009. godini do navršenih 64 (muškarac), odnosno 59 (žena) godina života, kao i posle navršenja istih ukoliko nije ispunjen uslov penizijskog staža od najmanje 18 godina, a najduže do navršenih 65 (muškarac), odnosno 60 (žena) godina života.
  • u 2010. godini sa navršenih 64 godine i 6 meseci (muškarac), odnosno 59 godina i 6 meseci (žena) godina života, ukoliko nije ispunjen uslov penzijskog staža od najmanje 17 godina, a najduže do navršenih 65 (muškarac) odnosno 60 (žena) godina života.

Osiguranici, odnosno lica mlađa od 30 godina života kod kojih je invalidnost prouzrokovana bolešću ili povredom van rada stiču pravo na invalidsku penziju:

• ako je invalidnost nastala do navršene 20. godine života, s najmanje 1 godinom staža osiguranja;
• ako je invalidnost nastala do navršene 25. godine života i ako do nastanka invalidnosti ima najmanje 2 godine staža osiguranja;
• ako je invalidnost nastala do navršene 30. godine života i ako do nastanka invalidnosti ima najmanje 3 godine staža osiguranja.

Visina invalidske penzije

Visina invalidske penzije određuje se na isti način kao i visina starosne penzije, s tim što se pri utvrđivanju ličnih bodova dodaju godine penzijskog staža u odnosu na dan utvrđene invalidnosti, tako što se:

1. Osiguraniku mlađem od 53 godine života dodaje 2/3 penzijskog staža koji mu nedostaje do navršenih 53 godine života i 1/2 penzijskog staža koji nedostaje osiguraniku ženi od 53 godine života do navršenih 58 godina života, a osiguraniku muškarcu od 53 godine života do navršenih 63 godine života;

2. Osiguraniku starijem od 53 godine života dodaje 1/2 penzijskog staža koja nedostaje osiguraniku ženi do navršenih 58 godina života, a osiguraniku muškarcu do navršenih 63 godine života.

Staž po ovom osnovu može se dodati najviše do 40 godina.

Za određivanje visine invalidske penzije osiguraniku ženi navršen staž osiguranja i dodati staž uvećava se za 15%, s tim što se dodavanje po svim osnovima može vršiti do 40 godina.

Visina invalidske penzije po osnovu gubitka radne sposobnosti prouzrokovanog povredom na radu ili profesionalnom bolešću, određuje se na isti način kao kada je gubitak radne sposobnosti prouzrokovan bolešću ili povredom van rada, s tim što se pri utvrđivanju ličnih bodova, lični koeficijent uvek množi sa 40 godina penzijskog staža.

Osiguraniku koji ispunjava uslove za sticanje prava na invalidsku penziju u pogledu penzijskog staža i kod koga je invalidnost prouzrokovana delimično povredom na radu ili profesionalnom bolešću, a delimično bolešću ili povredom van rada, određuje se jedna invalidska penzija koja se sastoji od srazmernih delova određenih po osnovu povrede na radu ili profesionalne bolesti, odnosno po osnovu bolesti ili povrede van rada, prema njihovom uticaju na ukupnu invalidnost, s tim što tako obračunata penzija ne može iznositi više od penzije određene sa 40 godina penzijskog staža.

Osiguraniku kod koga je invalidnost prouzrokovana delimično povredom na radu ili profesionalnom bolešću, a delimično povredom van rada ili bolešću, koji ispunjava uslove za sticanje prava na invalidsku penziju samo po osnovu invalidnosti prouzrokovane povredom na radu ili profesionalnom bolešću, invalidska penzija se određuje u procentu s kojim je na ukupnu invalidnost uticala povreda na radu ili profesionalna bolest.

Izvor: Republički fond za penzijsko i invalidsko osiguranje

Korisno za: organizacije Saveza za cerebralnu i dečiju paralizu Srbije, organizacije osoba sa invaliditetom (OSI), "organizacije invalida", "organizacije osoba sa hendikepom", osobama (licima) sa posledicama cerebralne i dečije paralize, osobama sa invaliditetom (hendikepom)