Prava i beneficije

Pravo na ostvarivanje penzije

  • Broj pregleda: 1296

Pravo na ostvarivanje porodične penzije

Pravo na porodičnu penziju mogu ostvariti članovi uže porodice preminulog osiguranika koji je ostvario najmanje pet godina staža osiguranja ili ispunio uslove za sticanje invalidske penzije. U slučaju da je smrt osiguranika "nastupila kao posledica povrede na radu ili profesonalne bolesti, članovi njegove porodice stiču pravo na porodičnu penziju bez obzira na dužinu penzijskog staža" (Zakon o penzijskom i invalidskom osiguranju čl. 71 st. 2). Shodno propisima penzijsko-invalidskog osiguranja članovima uže porodice koji mogu ostvariti pravo na porodičnu penziju preminulog osiguranika smatraju se:

  • Bračni drug
  • Deca (bračna i vanbračna)
  • Roditelji (koje je korisnik osiguranja izdržavao)
  • Razvedeni bračni drug (ukoliko mu je sudskom presudom utvrđeno pravo na izdržavanje)

Bračni drug preminulog osiguranika mora imati i odeđene godine života kako bi ostvario pravo na korišćenje porodične penzije i to:

  • Supruga stiče pravo na korišćenje porodične penzije sa navršenih najmanje 53 godine života, pod uslovom da je u trenutku smrti supružnika imala najmanje 45 godina života
  • Suprug stiče pravo na korišćenje porodične penzije ukoliko je u momentu smrti supruge imao najmanje 58 godina života

Dete ima pravo na korišćenje penzije preminulog roditelja do navršetka 15 godina života, pri čemu se pravo na njeno korišćenje produžava i dok je dete na redovnovnom školovanju i to pod sledećim uslovima:

  • Najkasnije do navršenih 20 godina života ako pohađa srednju školu
  • Najkasnije do navršenih 23 ako pohađa višu školu i
  • Najkasnije do navršenih 26 ako pohađa visokoškolsku ustanovu

Dete preminulog osiguranika koje ima neki oblik invaliditeta "stiče pravo na porodičnu penziju i ona mu pripada dok traje nesposobnost za samostalan život i rad" (Zakon o penzijskom i invalidskom osiguranju čl. 32 st. 4), pri čemu dete sa invaliditetom "U skladu sa propisima o razvrstavanju dece ometene u razvoju, stiče pravo na porodičnu penziju i posle prestanka zaposlenja, odnosno obavljanja samostalne delatnosti" ("Vodič kroz prava osoba sa invaliditetom Republike Srbije", 2015:77).

Više informacija možete pronaći u "Zakonu o penzijskom i invalidskom osiguranju" 34/03, 64/04, 84/04, 85/05, 101/05, 63/06, 5/09, 107/09 i 101/10 dostupnom na linku:

http://www.zso.gov.rs/doc/dom-p/pio/Zakon%20o%20penzijskom%20i%20invalidskom%20osiguranju%2005092011.pdf

i na sledećim linkovima:

http://www.pio.rs/lat/porodicna-penzija-lat.html

http://www.pravniportal.com/pravo-na-porodicnu-penziju/

Pravo na invalidsku penziju

Pravo na invalidsku penziju može ostvariti osiguranik kod koga je došlo do potpunog gubitka radne sposobnosti, uzrokovane povredom na radu, profesionalnim oboljenjem ili promenama u zdravstenom stanju koje se ne mogu otkloniti lečenjem ili medicinskom rehabilitacijom. Ukoliko je potpuna nesposobnost za rad kod osiguranika nastupila kao posledica povrede na radu ili profesionalnog oboljenja, pravo na invalidsku penziju stiče se bez obzira na dužinu radnog staža. U slučaju da je do potpune radne nesposobnosti osiguranika došlo usled bolesti ili povrede van rada, da bi stekao pravo na invalidsku penziju potrebno je da ima najmanje pet godina radnog staža. Izuzetak su osiguranici mlađi od 30 godina, koji pravo na invalidsku penziju mogu ostvariti pod sledećim uslovima:

  • Ukoliko imaju manje od 20 godina života i najmanje godinu dana radnog staža
  • Ukoliko imaju manje od 25 godina života i najmanje dve godine radnog staža
  • Ukoliko imaju manje od 30 godina života i najmanje tri godine radnog staža

Više informacija možete pronaći na sajtu: http://www.pio.rs/lat/invalidska-penzija-lat.html